“Yeni” Güney Afrika: Kararan Kapitalizm Güney Afrika’da Kapitalizm, Irk, Sınıf-Tolga Tören

 

ARKA KAPAK

Sunuş

“Irk olgusu ile hesaplaşmadan bugünkü Güney Afrika anlaşılabilir mi?”, “Irk olgusu, ülkenin kapitalist gelişme sürecinden bağımsız bir biçimde ele alınabilir mi?”, “Irkçılık ya da apartheid, hangi toplumsal dinamiklerin, yapısal ya da öznel faktörlerin sonucunda ortaya çıktı, ülkenin bir gerçekliği haline geldi ve ortadan kalktı” gibi sorular bu çalışmanın ilk adımlarını oluşturuyor.

“Tolga Tören’in bu çalışması, Güney Afrika’nın yaşadığı dönüşüm sürecinin uğraklarını, sermaye birikim sürecinin tarihsel olarak değişen gereklilikleri ile ırkçılık karşıtı hareketin dönüşümünü karşılıklı etkileşimlerini göz önüne alan bir çalışma olarak bugün gelinen aşamada Güney Afrika’da olanları anlamamızı sağlayacak bir içerik ve niteliğe sahiptir.”


Mehmet Türkay

 

İÇİNDEKİLER

İÇİNDEKİLER

 

TABLO LİSTESİ
KISALTMALAR
TEŞEKKÜR

ÖNSÖZ / MEHMET TÜRKAY

GİRİŞ

BÖLÜM I
SORUN VE KAVRAMSAL ÇERÇEVE
Apartheid Sonrası Güney Afrika’ya Dair Literatür
Güney Afrika’nın Özgünlüğü: Irk Ayrımcılığının Kapitalist Gelişmeye İçkinliği
Güney Afrika’nın Kapitalist Gelişme Sürecine Kısa Bir Bakış
Erken Dönem Irk ve Kapitalist Gelişme Tartışması
Irk Ayrımcılığı ve Kapitalist Gelişme Süreci: Bağlam Bağımlı Bir İlişki
Apartheid Sonrası Güney Afrika: Eşitsiz ve Bileşik Gelişme Çerçevesinde Yeniden Eklemlenme
Siyah Ekonomik Güçlendirme: Eşitsiz ve Bileşik Gelişme Çerçevesinde Yeniden Eklemlenme

BÖLÜM II
EKLEMLENMENİN KAYNAKLARI: APARTHEİD ÖNCESİ GÜNEY AFRİKA
Güney Afrika’da Tüccar Sermayenin Nüfuzu ve Üretim Tarzlarının Biraradalığı (Kolonyalizm Dönemi) 
Güney Afrika’da Sermaye İhracı Dönemi ve Üretim Tarzlarının Eklemlenmesi

BÖLÜM III
APARTHEİD DÖNEMİ: SERMAYE BİRİKİMİNDE VE IRK İLİŞKİLERİNDE DEĞİŞEN YAPI DEĞİŞEN AKTÖRLER
Ticaret Sermayesine Dayalı Birikim Sürecinden Sanayi Sermayesine Dayalı Birikim Sürecine Geçiş ve Apartheidin İnşası
Apartheid Karşıtı Direnişin Başlangıcı ve “Ulusal Demokratik Devrim”in İnşası
Üretken Sermayeye Dayalı Birikim Süreci ve Derinleşen Irk Ayrımcılığı: Büyük (Grand) Apartheid
Kapitalizmin Krizi, Üretken Sermayeye Dayalı Birikimin Krizi, Irk Ayrımcılığına Dayalı Birikimin Krizi
Apartheid Karşıtı Mücadelenin ve “Ulusal Demokratik Devrim”in Yükselişi
Apartheide Dayalı Birikim Sürecinin Yapısal Sınırları

BÖLÜM IV
İSTİKRARSIZ DENGEDEN SERMAYE HÂKİMİYETİNE ve YENİDEN EKLEMLENMENİN KAYNAKLARI
İstikrarsız Dengeden Sermaye Hâkimiyetine
Geçiş Döneminde Kurulan Sermaye Hâkimiyetinin Belirleyicileri:
    - Irk ve Sınıfın Sermaye Birikiminin Tarihselliği Temelinde Olumsallığı
    - Sınıfsal Yapıdaki Farklılaşma
    - Sovyetler Birliği’nin Çözülüşü
    •  ANC'nin Dönüşümü: Ulusal Demokratik Devrimden Ulus İnşasına, Halk İktidarından “Hepimiz İçin Daha İyi Bir Yaşam”a
    •  SACP'nin Dönüşümü: Halk İktidarı İçin Ayaklanmadan Sosyal Demokrasiye, İşçi Sınıfının Öncü Partisinden Sosyal Partnerliğe
    •  COSATU'nun Dönüşümü: İşçi Sınıfının Örgütlü Gücünden Stratejik/Korporatist Sendikacılığa
    - Sermayenin Kamuoyu Oluşturma Stratejileri ve Yeni Güney Afrika İçin Senaryolar
Yeniden Eklemlenmenin İlk Kaynağı Olarak Yeni Güney Afrika’nın İnşası

BÖLÜM V
SERMAYE BİRİKİMİNİN TARİHSELLİ⁄İNDE IRK VE SINIFIN YENİDEN EKLEMLENMESİ: SİYAH EKONOMİK GÜÇLENDİRME (BEE)
Siyah Ekonomik Güçlendirme’nin Maddi ve Düşünsel Kaynakları
    - Özel Tür Bir Kolonyalizm Analizi, Ulusal Demokratik Devrim ve Özgürlük Bildirgesi
    - Kongre İttifakı'nın Sınıfsal Yapısı
    - Apartheid Rejiminin Ayrı Gelişme Politikaları
“Siyah Ekonomik Güçlendirme” Kavramına Farklı Yaklaşımlar
Apartheid Sonrasını ve Siyah Ekonomik Güçlendirme’yi Tanımlayan/Oluşturan Yasal/Kurumsal Düzenlemeler
    - Özel Mülkiyete Anayasal Güvence ve Sanayi Kalkınma Kurumu’nun (IDC) Yeniden Yapılandırılması
    - Yeniden İnşa ve Kalkınma Programı (RDP): Siyah Ekonomik Güçlendirme’ye Toplumsal Meşruiyet ve Resmi Boyut
    - Kamu İhale Sürecinin Yeniden Yapılandırılması ve Küçük, Orta ve Mikro Ölçekli İşletmelere Destek Stratejileri
    - Çalışma İlişkileri Yasası
    - Utangaç Neoliberalleşmeden Açık Neoliberalleşmeye: Büyüme, İstihdam ve Gelir Dağılımı Programı  (GEAR)
    - 1996 Anayasası: Tüm İktidar ANC’ye
    - Ulusal Güçlendirme Fonu
    - Vasıf Geliştirme Yasası (1998), İstihdamda Eşitlik Yasası (1998), Rekabet Yasası
1997 Asya Krizi ve Siyah Ekonomik Güçlendirme Sürecinde Kırılma
Siyah Ekonomik Güçlendirme’nin Yeniden Yapılandırılması ve Siyah Ekonomik Güçlendirme Komisyonu (BEECOM)
ANC İçinde Siyah Ekonomik Güçlendirme Zemininde Çatışmalar
Siyah Ekonomik Güçlendirme Sürecinin İkinci Dönemi
    - Tercihli Kamu Alım Politikası Çerçeve Yasası (2000)
    - Sektör Sözleşmeleri
Siyah Ekonomik Güçlendirme’nin Üçüncü Dönemi: Geniş Temelli Siyah Ekonomik Güçlendirme ve İyi Uygulama Yönetmelikleri

SONUÇ YERİNE

EKLER
KAYNAKÇA

KÜNYE

ISBN 978-605-86699-6-3
Sosyal Araştırmalar Vakfı 47

“Yeni” Güney Afrika: Kararan Kapitalizm
Güney Afrika’da Kapitalizm, Irk, Sınıf

Tolga Tören

Birinci Basım: Şubat 2014

384 sayfa

Yayına Hazırlayan
Serap Korkusuz Kurt

Kapak Tasarım
İlknur Kavlak

Baskı Öncesi Hazırlık
Ülkü Gündoğdu

Baskı ve Cilt: 
Kayhan Matbaacılık
Davutpaşa Cad. Güven Sanayi Sitesi C Blok No: 244
Tel: 0 212 576 01 36

Sosyal Araştırmalar Vakfı
İktisadi İşletmesi
İstiklal Caddesi Sahne Sk. No: 5/6
Beyoğlu – İstanbul

Tel/Fax:  0 212 292 55 85 - 86
Web: www.sav.org.tr
e-mail: Bu mail adresi spam botlara karşı korumalıdır, görebilmek için Javascript açık olmalıdır

KAPAK